Sveitarstjórn
Ása Valdís Árnadóttir oddviti setti fund, bauð fundargesti velkomna og leitaði athugasemda við fundarboð, engar athugasemdir voru við boðun fundarins.
1. Fundargerðir.
a) Fundargerð 8. fundar nefndar um skólahúsnæði Kerhólsskóla 10. febrúar 2026.
Fundargerðin lögð fram til kynningar.
b) Fundargerð 9. fundar nefndar um skólahúsnæði Kerhólsskóla 26. febrúar 2026.
Fundargerðin lögð fram til kynningar.
c) Fundargerð 320. fundar skipulagsnefndar UTU, 25. febrúar 2026.
Mál nr. 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17 og 21 þarfnast afgreiðslu sveitarstjórnar.
Lögð er fram 320. fundargerð skipulagsnefndar UTU, dagsett 25. febrúar 2026. Eftirfarandi dagskrárliðir þarfnast afgreiðslu sveitarstjórnar.
Mál nr. 10; Grænahlíð 1A L233884; Staðfestur vegur á lóð – 2602015.
Lögð er fram umsókn eigenda Grænuhlíðar 1A L233884 um uppfærða merkjalýsingu skv. meðfylgjandi lóðablaði. Sett er kvöð fyrir aðkomu um lóðina.
Sveitarstjórn samþykki erindið og gerir ekki athugasemd við að sett sé kvöð fyrir aðkomu um lóðina skv. fyrirliggjandi umsókn.
Mál nr. 11; Heiðarbrún 2 L199804; Byggingarheimildir og rekstur; Deiliskipulagsbreyting – 2602061.
Lögð er fram tillaga að óverulegri breytingu á deiliskipulagi frístundabyggðar við Heiðarbrún í landi Bjarnastaða 1 í Grímsnes- og Grafningshrepp. Breytingin felst í að svæðið verði skilgreint sem íbúðalóðir á landbúnaðarlandi L3 í stað frístundabyggðar. Jafnframt falla út ákvæði um sumarhús og tilgreindar stærðartakmarkanir þeirra. Markmið breytingarinnar er að færa deiliskipulagið til samræmis við Aðalskipulag Grímsnes- og Grafningshrepps 2020-2032, þar sem svæðið er skilgreint sem landbúnaðarland L3 með heimildum til uppbyggingar íbúðarhúsnæðis og annarrar heimillar starfsemi samkvæmt skilmálum aðalskipulags.
Sveitarstjórn samþykkir samhljóða að fresta málinu og óskar eftir að deiliskipulagið verði tekið til heildarendurskoðunar.
Mál nr. 12; Neðra-Apavatn L168269; Sauðhólsvegur 6; Sauðhólsvegur 8 (áður Neðra-Apavatn lóð) L169306; Stofnun og breytt stærð og staðfang lóða – 2107045.
Lögð er fram umsókn eigenda Neðra-Apavatns L168269 um stofnun lóðar úr jörðinni skv. meðfylgjandi lóðablaði. Óskað er eftir að stofna 11.197 fm lóð og að hún fái staðfangið Sauðhóll.
Sveitarstjórn samþykkir samhljóða að fresta málinu.
Mál nr. 13; Írafossvirkjun; Selfosslína 1 – endurnýjun og lagning jarðstrengs; Tenging við Írafossvirkjun; Aðalskipulagsbreyting – 2601055.
Lögð er fram skipulagslýsing sem tekur til breytinga á aðalskipulagi Grímsnes- og Grafningshrepps 2020-2032. Í breytingunni felst að Selfosslína 1 verður endurnýjuð að hluta með því að tengja hana inn á Írafossstöð í stað Ljósafossstöðvar. Breytingarnar fela í sér lagningu jarðstrengs á um 2 km leið frá Írafossstöð að mastri 8 í núverandi loftlínu. Á kafla verður núverandi loftlínuhluti línunnar tekinn niður.
Sveitarstjórn samþykkir samhljóða fyrirliggjandi skipulagslýsingu til kynningar og umsagna í samræmi við 30. gr. skipulagslaga nr. 123/2010.
Mál nr. 14; Öndverðarnes 2 lóð L170138; Aukahús; Fyrirspurn – 2602046.
Lögð er fram fyrirspurn er varðar Öndverðarnes 2 lóð L170138. Í fyrirspurninni er óskað eftir afstöðu til þess hvort heimilt sé að reisa um 40 m² gestahús á lóðinni. Fyrir er á lóðinni 200 m² frístundahús. Gert er ráð fyrir að gestahúsið verði á einni hæð með einhalla þaki. Lóðin er um 11.000 m² að stærð og er svæðið ekki deiliskipulagt. Fyrirhuguð staðsetning gestahúss er um 5 m frá lóðarmörkum.
Sveitarstjórn samþykkir samhljóða að hafna erindinu þar sem ekki er heimilt að byggja mannvirki í frístundabyggð nær lóðarmörkum en 10 m skv. gr. 5.3.2.12 í skipulagsreglugerð nr. 90/2013.
Mál nr. 15; Minna-Mosfell L168262; Frístundabyggð 2. áfangi; Deiliskipulag – 2602051.
Lögð er fram tillaga að nýju deiliskipulagi sem tekur til frístundabyggðar F82 í landi Minna-Mosfells, L168262, í Grímsnes- og Grafningshrepp. Tillagan nær til 2. áfanga af fjórum, er um 25 ha svæði innan F82 og gerir ráð fyrir 27 frístundalóðum auk skilgreindra byggingarreita, vega og sameiginlegra svæða.
Sveitarstjórn samþykkir samhljóða að synja erindinu, þar sem fram kemur í aðalskipulagi að nýir áfangar verða alla jafna ekki teknir til skipulagsmeðferðar fyrr en minnst 2/3 hlutar fyrri áfanga hefur verið ráðstafað (selt/leigt).
Mál nr. 16; Vaðholt L219744; Skilmálabreyting á byggingargerð og byggingarmagni; Deiliskipulagsbreyting – 2602052.
Lögð er fram umsókn sem tekur til breytinga á skilmálum deiliskipulags Vaðholts, L219744, í landi Ormsstaða. Í breytingunni felst að á reit B verði heimilt að reisa gestahús allt að 100 fm í stað íbúðarhúss allt að 250 fm.
Sveitarstjórn samþykkir samhljóða framlagða breytingu á deiliskipulagi svæðisins og að málið fái málsmeðferð á grundvelli 2. mgr. 43. gr. skipulagslaga nr. 123/2010 er varðar óverulega breytingu á deiliskipulagi.
Mál nr. 17; Borgarhóll L168437; Götur og stígar, botnlangi Skógartúns; Framkvæmdaleyfi – 2602059.
Lögð er fram umsókn um framkvæmdaleyfi sem tekur til Borgarhóls, L168437, í Grímsnes- og Grafningshreppi. Í framkvæmdinni felst gerð á nýjum götum og stígum við Borg. Um er að ræða nýjan botnlanga, Skógartún, áframhald af stofngötu og stíga í kringum hverfið.
Sveitarstjórn samþykkir samhjóða útgáfu framkvæmdaleyfis á grundvelli 13. gr. skipulagslaga nr. 123/2010.
Mál nr. 21; Afgreiðslur byggingarfulltrúa – 26-244 – 2602001.
Lögð er fram til kynningar fundargerð afgreiðslufundar byggingarfulltrúa nr. 26-244.
d) Fundargerð stjórnar Skóla- og velferðarþjónustu Árnesþings (SVÁ), 11. febrúar 2026.
Fundargerðin lögð fram til kynningar.
e) Fundargerð 252. fundar Heilbrigðisnefndar Suðurlands, 24. febrúar 2026.
Fundargerðin lögð fram til kynningar.
f) Fundargerð 633. fundar stjórnar SASS, 6. febrúar 2026.
Fundargerðin lögð fram til kynningar.
g) Fundargerð 88. fundar stjórnar Samtaka orkusveitarfélaga, 17. október 2025.
Fundargerðin lögð fram til kynningar.
h) Fundargerð 89. fundar stjórnar Samtaka orkusveitarfélaga, 9. janúar 2026.
Fundargerðin lögð fram til kynningar.
i) Fundargerð 993. fundar stjórnar Sambands íslenskra sveitarfélaga, 18. febrúar 2026.
Fundargerðin lögð fram til kynningar.
2. Næstu fundir sveitarstjórnar.
Sveitarstjórn samþykkir samhljóða að næstu fundir sveitarstjórnar verði 18. mars, 13. apríl, 29. apríl og 15. maí 2026.
3. Opið hús í nýju stjórnsýsluhúsi.
Nýtt stjórnsýsluhús hefur nú fengið fullnaðarúttekt og er starfsemi hafin í nýju og glæsilegu húsnæði. Af því tilefni er áformað að halda opið hús fyrir íbúa og gesti sveitarfélagsins þann 19. mars milli 14:00 og 18:00. Markmið opins húss er að gefa íbúum og öðrum áhugasömum kost á að kynna sér aðstöðuna, starfsemina og þá þjónustu sem þar verður veitt.
Sveitarstjórn fagnar þessum mikilvæga áfanga í uppbyggingu sveitarfélagsins og óskar starfsfólki og íbúum innilega til hamingju með nýtt og bætt húsnæði. Sveitarstjórn hvetur íbúa til að mæta á opið hús þann 19. mars milli 14:00 og 18:00 og kynna sér aðstöðuna.
4. Samningur vegna jarðhitaréttinda á Snæfoksstöðum.
Lögð eru fram drög að samningi um jarðhitaréttindi. Með samningi þessum veitir Skógræktarfélag Árnesinga, kt. 590269-4769, eigandi jarðarinnar Snæfoksstaða, L168278, F2207037 sveitarfélaginu og hitaveitunni einkarétt til jarðhitaleitar, jarðhitarannsókna, borunar eftir jarðhita, til virkjunar og hagnýtingar á jarðhita í landi jarðarinnar Snæfoksstaða í Grímsnes- og Grafningshreppi samkvæmt samningi. Aðilar samkomulagsins eru sammála um að eiga gott samstarf til framtíðar um uppbyggingu svæðisins til útivistar. Samhliða skal stefnt að því að auka nýtingu og framför svæðisins til afþreyingar og upplifunar fyrir almenning.
Sveitarstjórn fagnar samningnum og samþykkir drögin samhljóða. Sveitarstjórn veitir jafnframt Fjólu Steindóru Kristinsdóttur, kt. 270272-5849, sveitarstjóra, fullt og ótakmarkað umboð til að undirrita, móttaka, gefa út og afhenda hvers kyns skjöl, fyrirmæli og tilkynningar sem tengjast samningnum, fyrir hönd sveitarfélagsins.
5. Drög að kaupsamningi.
Fyrir fundinum liggja drög að kaupsamningi á eigninni Gamla-Borg þinghús, Grímsnes- og Grafningshreppi, fasteignanúmer F2207855 og landeignanúmer L169144, ásamt öllu því sem eigninni fylgir og fylgja ber, þar með talið leigulóðarréttindum.
Sveitarstjórn samþykkir samhljóða drög að kaupsamningi og veitir jafnframt Fjólu Steindóru Kristinsdóttur, kt. 270272-5849, sveitarstjóra, fullt og ótakmarkað umboð til þess fyrir hönd sveitarfélagsins að undirrita, móttaka og gefa út, og afhenda hvers kyns skjöl, fyrirmæli og tilkynningar, sem tengjast kaupum þessum.
6. Umsókn um lóðina Borgargil 24.
Fyrir fundinum liggur umsókn Skaff lausnir ehf. um lóðina Borgargil 24 á Borg, Grímsnes- og Grafningshreppi.
Sveitarstjórn samþykkir samhljóða að úthluta Skaff lausnir ehf. k.t: 481021-0730 Borgargil 24, svo fremi að umsækjandi uppfylli skilmála sveitarfélagsins um lóðaúthlutun. Samkvæmt reglum um úthlutun lóða þarf umsækjandi að skila inn ákveðnum gögnum og fær umsækjandi hér með 14 daga til að leggja fram skriflega staðfestingu frá banka eða lánastofnun um greiðsluhæfi og möguleika á lánafyrirgreiðslu vegna fyrirhugaðrar húsbyggingar. Berist gögn ekki innan tilskilins frests fellur úthlutun úr gildi. Sveitarstjórn samþykkir samhljóða að fela deildarstjóra framkvæmda, mannvirkja og umhverfis og sveitarstjóra að klára málið.
7. Ársreikningur Laugarárshéraðs 2025.
Lagt fram til kynningar.
8. Vesturhlíð L192153; Frístundabyggð F16; Deiliskipulag - 2410072
Lögð er fram að nýju uppfærð tillaga deiliskipulags, í samræmi við uppfærða aðalskipulagsbreytingu, sem tekur til frístundasvæðis F16 innan aðalskipulags Grímsnes- og Grafningshrepps. Í deiliskipulaginu felst m.a. skilgreining lóða, byggingarreita og byggingarskilmála innan svæðisins sem tekur til um 97 ha svæðis undir heitinu Vesturhlíð. Á svæðinu er gert ráð fyrir lóðum ásamt opnum svæðum, vegum, göngustígum og skilgreindu svæði fyrir vatnsöflun.
Sveitarstjórn samþykkir samhljóða uppfært deiliskipulag í samræmi við uppfærða aðalskipulagsbreytingu er varðar nýtingarhlutfall. Sveitarstjórn telur að brugðist hafi verið við umsögnum sem bárust vegna málsins með fullnægjandi hætti innan gagnanna. Sveitarstjórn mælist til þess að deiliskipulagið taki gildi með birtingu auglýsingar í B-deild Stjórnartíðinda að lokinni yfirferð Skipulagsstofnunar í samræmi við 42. gr. skipulagslaga nr. 123/2010.
9. Beiðni um umsögn sveitarstjórnar um stofnun lögbýlis á landi Króks, lnr. 219678, fnr. 2227728.
Fyrir fundinum liggur beiðni frá Jóni Matthíasi Sigurðssyni, kt. 250469-5009, sem er eigandi ofangreindrar jarðar í landi í Grímsnes- og Grafningshrepps, um umsögn frá sveitafélaginu, sbr. 17. gr. jarðalaga nr. 81/2004, vegna umsóknar stofnun lögbýlis á jörðinni til Atvinnuvegaráðuneytisins.
Í aðalskipulagi Grímsnes- og Grafningshrepps 2020-2032 segir að landskiki skuli ekki vera minni en 5 ha eigi að stofna lögbýli. Krókur lnr. 219678 er stærri en það og uppfyllir því skilyrðin að hálfu sveitarfélagsins.
Sveitarstjórn mælir því samhljóða með stofnun lögbýlisins.
10. Bréf frá Sýslumanninum á Suðurlandi um umsögn vegna umsóknar um leyfi til reksturs fyrir gistingu í flokki II – H Frístundahús, fyrir Langarima 10, fnr. 2208479, 805 Selfoss.
Fyrir liggur bréf frá Sýslumanninum á Suðurlandi, dagsett 20. febrúar 2026 um umsögn vegna umsóknar um leyfi til reksturs fyrir gistingu í flokki II – H Frístundahús, fyrir Langarima 10, fnr. 2208479, 805 Selfoss.
Sveitarstjórn samþykkir samhljóða að gera ekki athugasemdir við að veitt verði leyfi í rekstrarflokki II, H Frístundahús, fyrir Langarima 10, fnr. 2208479, í Grímsnes- og Grafningshreppi með fyrirvara um jákvæða umsögn byggingarfulltrúa.
11. Innviðaráðuneytið kynnir til samráðs mál nr. 51/2026, „Drög að frumvarpi til laga um rýmiseignir og afnám undanþágu orkumannvirkja frá fasteignamati“.
Erindi frá Innviðaráðuneytinu, dagsett 20. febrúar.2026, þar sem kynnt er til samráðs mál nr. 51/2026, „Drög að frumvarpi til laga um rýmiseignir og afnám undanþágu orkumannvirkja frá fasteignamati“.
Sveitarstjórn Grímsnes- og Grafningshrepps fagnar því að loksins séu lögð fram formleg drög að frumvarpi til laga um rýmiseignir, þar sem jafnframt verður felld úr gildi undanþága rafveitna frá fasteignamati. Með því er stigið mikilvægt skref í átt að leiðréttingu á langvarandi misræmi í tekjustofnum sveitarfélaga. Sveitarstjórn tekur heilshugar undir umsögn Samtaka orkusveitarfélaga og þær meginkröfur sem þar koma fram. Sérstaklega er lögð áhersla á að skattprósenta verði 0,7%, að sveitarfélög verði ekki fyrir neikvæðum fjárhagslegum áhrifum, að stóriðjuákvæði verði fellt brott og að hvalrekaákvæðið hafi ekki tekjuskerðandi áhrif á einstök sveitarfélög.
Um markmið frumvarpsins
Megintilgangur frumvarpsins er að stærri hluti tekna af orkumannvirkjum renni til nærsamfélagsins. Með breytingunum er verið að innleiða nýja tegund fasteigna, rýmiseignir, sem afmarkast af þrívíðu rými í stað lóðamarka. Gildandi lagaumhverfi hefur leitt til þess að stærstur hluti orkumannvirkja og áhrifasvæði orkuvinnslu hefur ekki fallið undir fasteignamat og því ekki skapað fasteignatekjur fyrir sveitarfélög.
Sveitarstjórn áréttar að hér er ekki um nýja skattheimtu að ræða heldur eðlilega leiðréttingu á því að lögbundinn tekjustofn sveitarfélaga nái einnig til orkumannvirkja, líkt og annarra atvinnumannvirkja.
Engin tekjuskerðing, sveitarfélög mega ekki lækka
Sveitarstjórn leggur ríka áherslu á að breytingarnar leiði ekki til þess að tekjur sveitarfélaga skerðist, hvorki beint né óbeint í gegnum Jöfnunarsjóð sveitarfélaga.
Sveitarfélagið Grímsnes- og Grafningshreppur fær ekki framlög úr Jöfnunarsjóði sveitarfélaga og hefur því ekki notið endurúthlutunar á tekjum annarra. Það er því alfarið óásættanlegt ef nýr tekjustofn yrði skertur með hvalrekaákvæði eða öðrum þakreglum sem í reynd færa tekjur frá nærsamfélögum til annarra aðila. Slík útfærsla myndi ganga gegn markmiði frumvarpsins um að tryggja nærsamfélögum sanngjarnan hlut í arði af auðlindanýtingu.
Fasteignaskattur er lögbundinn tekjustofn sveitarfélaga og á að endurspegla raunveruleg áhrif og ábyrgð vegna orkuvinnslu, óháð íbúafjölda.
Stóriðja verði felld úr frumvarpinu
Sveitarstjórn telur að ákvæði sem lúta að stóriðju eigi ekki heima í þessu frumvarpi. Frumvarpið hefur frá upphafi snúist um afnám undanþágu orkumannvirkja frá fasteignamati. Með því að láta hvalrekaákvæði eða aðrar dreifireglur ná einnig til stóriðju er verið að víkka málið út með verulegum hætti án þess að fram hafi farið fullnægjandi greining á áhrifum slíkrar breytingar. Sveitarstjórn leggst því eindregið gegn því að stóriðjuákvæði verði hluti af frumvarpinu.
Hvalrekaákvæði og 5% þröskuldur
Sveitarstjórn tekur undir þá afstöðu að hvalrekaákvæðið verði annaðhvort fellt brott eða útfært þannig að það hafi engin neikvæð fjárhagsleg áhrif á sveitarfélög, hvorki eitt og sér né í samspili við jöfnunarkerfið.
Jafnframt er mikilvægt að 5% þröskuldur í dreifingu tekna falli brott. Slík regla getur leitt til þess að sveitarfélög sem verða sannanlega fyrir áhrifum af orkumannvirkjum fái engan hlut í tekjunum, sem stríðir gegn markmiðum frumvarpsins um sanngjarna tekjuskiptingu.
Innheimta og sjálfstjórn sveitarfélaga
Sveitarstjórn leggst gegn því að innheimta fasteignaskatts vegna orkumannvirkja verði færð frá sveitarfélögum til þriðja aðila. Slík breyting grefur undan fjárhagslegri sjálfstjórn sveitarfélaga og fer gegn meginreglum sveitarstjórnarlaga um að sveitarstjórnir fari með álagningu og innheimtu eigin tekjustofna.
Lokaorð
Sveitarstjórn Grímsnes- og Grafningshrepps styður frumvarpið í meginatriðum og telur innleiðingu rýmiseigna vera skynsamlega leið til að tryggja að orkumannvirki falli undir fasteignamat með sambærilegum hætti og önnur atvinnumannvirki.
Hins vegar er brýnt að endanleg útfærsla:
Tryggi 0,7% skattprósentu
Feli ekki í sér tekjuskerðingu fyrir sveitarfélög
Felli stóriðju úr frumvarpinu
Felli brott eða lagfæri hvalrekaákvæði
Tryggi að sveitarfélög annist sjálf álagningu og innheimtu
Markmið frumvarpsins verður að haldast skýrt: að auka hlut nærsamfélaga í arði af nýtingu náttúruauðlinda og tryggja réttláta og fyrirsjáanlega tekjustofna sveitarfélaga.
Ekki fleira tekið fyrir og fundi slitið kl. 10:30